Kişisel verinin izinsiz paylaşılması yalnız KVKK bakımından idari bir mesele değildir; fiilin özelliklerine göre Türk Ceza Kanunundaki kişisel verilere karşı suçlar da gündeme gelebilir. TCK m.136, kişisel verileri hukuka aykırı olarak bir başkasına verme, yayma veya ele geçirme fiillerini cezalandırır. Verinin niteliği, elde edilme ve aktarılma yöntemi ile hukuka uygunluk sebebi birlikte incelenmelidir.
TCK 136 hangi fiilleri cezalandırır?
Madde, kişisel verilerin hukuka aykırı olarak bir başkasına verilmesi, yayılması veya ele geçirilmesini düzenler. Bu üç hareketten herhangi birinin gerçekleşmesi yeterli olabilir. Fiilin hangi veri üzerinde, kim tarafından ve ne şekilde gerçekleştirildiği somutlaştırılmalıdır.
Kişisel veri ne anlama gelir?
Kimliği belirli veya belirlenebilir gerçek kişiye ilişkin bilgiler kişisel veri niteliği taşıyabilir. İsim, telefon, adres ve kimlik bilgilerinin yanında hesap, konum, görüntü veya kişiyi belirlenebilir kılan başka veriler de somut olayda bu kapsamda değerlendirilebilir.
Verme, yayma ve ele geçirme arasındaki fark nedir?
Verme, verinin belirli bir üçüncü kişiye aktarılmasını; yayma, daha geniş bir çevrenin erişimine açılmasını; ele geçirme ise verinin hukuka aykırı biçimde kişinin hakimiyet alanına alınmasını ifade edebilir. Teknik yöntem suçun oluşumunu tek başına belirlemez.
Her izinsiz paylaşım suç mudur?
Hukuka aykırılık unsurunun ayrıca değerlendirilmesi gerekir. Kanundan doğan yetki, hukuki yükümlülük veya geçerli başka bir hukuka uygunluk sebebi bulunabilir. Buna karşılık yalnız verinin daha önce bir yerde görülmüş olması sınırsız paylaşım yetkisi vermez.
KVKK ile TCK arasındaki ilişki nedir?
KVKK kişisel verilerin işlenmesine ilişkin idari ve özel hukuk çerçevesini düzenler; TCK ise belirli fiilleri suç olarak yaptırıma bağlar. Aynı olay hem veri koruma hukuku hem ceza hukuku bakımından sonuç doğurabilir, ancak her alanın şartları ayrı incelenir.
TCK 135’teki kayıt suçu ile fark nedir?
TCK m.135 hukuka aykırı biçimde kişisel veri kaydetmeyi, m.136 ise veriyi verme, yayma veya ele geçirmeyi düzenler. Aynı olayda hareketlerin zaman ve içerik bakımından birbirinden ayrılması, suç vasfı ve içtima bakımından önemlidir.
Nitelikli hal ne zaman uygulanır?
TCK m.137, suçun kamu görevlisi tarafından görevinin verdiği yetki kötüye kullanılmak suretiyle veya belirli meslek ve sanatların sağladığı kolaylıktan yararlanılarak işlenmesini nitelikli hal olarak düzenler. Failin sıfatı ile fiil arasında bağlantı bulunmalıdır.
Suç şikayete bağlı mıdır?
TCK m.139’daki düzenleme uyarınca kişisel verileri hukuka aykırı olarak verme veya ele geçirme suçu şikayete bağlı suçlar arasında değildir. Soruşturma ve kovuşturma resen yürütülebilir; buna rağmen delillerin hızlı korunması önem taşır.
Mesajlaşma veya sosyal medya paylaşımı delil olabilir mi?
Ekran görüntüsü, platform kaydı, e-posta, mesajlaşma verisi, erişim logları ve cihaz incelemeleri somut olaya göre delil değeri taşıyabilir. Delilin hukuka uygun elde edilmesi ve veriyi hangi hesabın veya kişinin paylaştığının teknik olarak belirlenmesi önemlidir.
Özel hayatın gizliliğini ihlal suçuyla nasıl ayrılır?
Bir görüntü veya bilginin aynı zamanda özel hayat alanına ilişkin olması farklı suç tiplerini gündeme getirebilir. Hangi hukuki değerin ve hangi hareketin söz konusu olduğu somut içerik üzerinden belirlenir; suç vasfı yalnız “kişisel veri” ifadesiyle otomatik kurulmaz.
Dosyada hangi sorular cevaplanmalıdır?
Verinin kişisel veri olup olmadığı, kimden ve nasıl elde edildiği, kime aktarıldığı, hukuki yetki veya rıza bulunup bulunmadığı, failin sıfatı ve dijital delillerin güvenilirliği birlikte değerlendirilmelidir.
Bir verinin daha önce internet ortamında veya herkese açık bir profilde yer alması, o verinin her amaçla sınırsız biçimde toplanabileceği veya yayılabileceği anlamına gelmez. Verinin kaynağı, paylaşım amacı, kapsamı ve failin kullanım biçimi somut olayda hukuka aykırılık değerlendirmesine dahil edilir.
Verinin internette bulunması hukuka aykırılığı ortadan kaldırır mı?
TCK m.137 nitelikli hali hangi durumlarda uygulanır?
TCK m.135 ve m.136 kapsamındaki kişisel veri suçlarının kamu görevlisi tarafından ve görevin verdiği yetki kötüye kullanılmak suretiyle veya belli bir meslek ve sanatın sağladığı kolaylıktan yararlanılarak işlenmesi halinde nitelikli hal gündeme gelir. Sadece failin kamu görevlisi ya da belirli bir meslek mensubu olması yeterli değildir; görevin veya mesleğin suçun işlenmesini nasıl kolaylaştırdığı somutlaştırılmalıdır. Kurumsal sisteme görev gereği erişebilmek ve bu erişimi yetki dışı kullanmak tipik inceleme alanıdır.
TCK m.136 ile KVKK ihlali neden aynı şey değildir?
KVKK bakımından hukuka aykırı veri işleme, idari veya özel hukuk sonuçları doğurabilir; ancak her KVKK ihlali TCK m.136 kapsamında ceza sorumluluğuna dönüşmez. Ceza dosyasında verilen, yayılan veya ele geçirilen bilginin gerçekten kişisel veri niteliğinde olması, fiilin hukuka aykırılığı ve failin kastı ayrıca ispatlanmalıdır. Veri sorumlusunun aydınlatma veya saklama yükümlülüğündeki bir eksiklik ile bir kişinin veriyi bilerek üçüncü kişiye aktarması aynı hukuki problem değildir.
Teşebbüs ve başka suçlarla içtima ne zaman gündeme gelir?
Verinin ele geçirilmesine yönelik icra hareketleri başlamış ancak veri fiilen elde edilememişse teşebbüs tartışılabilir. Aynı olayda bilişim sistemine girme, haberleşmenin gizliliğini ihlal, özel hayatın gizliliğini ihlal veya kişisel verilerin kaydedilmesi suçları da gündeme gelebilir. Tek bir dijital olayın birden fazla suç tipine temas etmesi, otomatik olarak yalnız m.136 uygulanacağı anlamına gelmez; her fiil ve korunan hukuki değer ayrı değerlendirilir.
Silme yükümlülüğü ve TCK m.138 ile sınır nasıl çizilir?
Verinin hukuka aykırı şekilde verilmesi, yayılması veya ele geçirilmesi TCK m.136'nın; kanunların belirlediği süreler geçmiş olmasına rağmen kişisel verinin sistem içinde yok edilmemesi ise TCK m.138'in konusudur. Bu iki hüküm farklı davranışları cezalandırır. Bir verinin önce hukuka uygun toplanmış olması, saklama süresi bittikten sonra süresiz tutulabileceği anlamına gelmez; aynı şekilde silme yükümlülüğünün ihlali de verinin üçüncü kişiye aktarılmış olduğu sonucunu kendiliğinden doğurmaz.
İlgili hukuki konular
Mevzuat ve kaynaklar
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır. Somut olayın belge, tarih ve usul koşulları ayrıca değerlendirilmelidir.
Her uyuşmazlık, somut olayın özellikleri ve mevcut deliller doğrultusunda ayrı değerlendirilir. Dosyanız bakımından uygulanabilecek hukuki yolların belirlenmesi için bizimle iletişime geçebilirsiniz.
İletişime geçin