Vasi atanmış olmak, vesayet altındaki kişinin evini serbestçe satma yetkisi vermez. Taşınmaz satışı için vesayet makamının izni ve kanundaki satış usulünün gözetilmesi gerekir. Esas soru, satışın kısıtlının yararına neden gerekli olduğudur.
Vasi tek başına satış yapabilir mi?
Türk Medeni Kanunu taşınmazların alım ve satımını vesayet makamının iznine bağlı işlemler arasında sayar. Önce izin alınmalı; satışın şekli, bedeli ve işlemin sonuçları mahkemenin denetimine uygun yürütülmelidir. Vasi kararı tek başına tapuda koşulsuz satış yetkisi anlamına gelmez.
Mahkeme hangi ihtiyaca bakar?
Kısıtlının barınma, bakım, sağlık ve geçim gereksinimleri, taşınmazın kullanılma durumu ve başka kaynakların bulunup bulunmadığı önemlidir. Bir borç veya gider gösteriliyorsa bunun kısıtlının yararıyla ilişkisi kurulmalıdır. Üçüncü kişilerin yararı için satış, vesayetin amacıyla bağdaşmayabilir.
Değer ve satış usulü nasıl incelenir?
Tapu kaydı, güncel değer bilgileri ve varsa takyidatlar sunulmalıdır. Gerektiğinde bilirkişi değerlemesi yapılır. Satış biçimi Türk Medeni Kanunu'nun vesayet altındaki taşınmazlara ilişkin hükümleri uyarınca belirlenir; her izin kararının kendiliğinden istenen kişiye ve istenen bedelle satışa izin verdiği düşünülmemelidir.
Başvuruda neler bulunmalı?
Vasi atama kararı ve kesinleşme durumu, taşınmazın belirlenebilir tapu bilgileri, satış ihtiyacına ilişkin belgeler ve gelirin kısıtlı için nasıl kullanılacağı açıklanmalıdır. Menfaat çatışması ihtimali varsa temsil konusunun ayrıca değerlendirilmesi gerekir.
Satış geliri kime aittir?
Taşınmazın bedeli vesayet altındaki kişinin malvarlığına aittir. Kullanım ve hesabı vesayet denetimine tabidir. İzin istemi, yalnız taşınmazın elden çıkarılmasını değil satıştan elde edilecek değerin korunmasını da somutlaştırmalıdır.
Vasi taşınmazı kendisine veya yakınına devredebilir mi?
Satışın alıcısı vasi veya vasinin yakını olacaksa menfaat çatışması ve işlemin uygunluğu özellikle dikkatle değerlendirilir. Kısıtlının yararı ile vasinin kişisel yararı birbirinden ayrılmalıdır. Temsil kayyımı veya başka koruma önlemi ihtimali somut koşullara bağlıdır. Böyle bir satış sıradan üçüncü kişiye satışla aynı varsayımlarla hazırlanmaz.
İzin kararından sonra ne yapılır?
İzin talebinin kabulü satışın bütün ayrıntılarının kendiliğinden onaylandığı anlamına gelmeyebilir. Kararın kapsamı, belirlenen satış yöntemi, gerekirse değerleme ve tapu aşaması takip edilir. Bedelin kısıtlıya ait hesaba geçmesi ve harcamaların hesabının verilmesi de vesayet görevinin parçasıdır. Başvuru metninde ihtiyaç ile satış geliri arasında açık bağlantı kurulmalıdır.
Bu konuyla ilgili Vasi Tarafından Taşınmaz Satışına İzin Verilmesi Dava Dilekçesi örneğini de inceleyebilirsiniz.