Eşlerden biri, aile konutu üzerindeki hakkını diğer eşin açık rızası olmadan devredemez. Ancak satılan her ev aile konutu değildir ve üçüncü kişinin hukuki durumu da incelenir. Tapu kaydı, konutun fiili kullanımı ve rıza konusu birlikte değerlendirilmelidir.
Aile konutu nasıl belirlenir?
Ailenin yaşamını sürdürdüğü, ortak hayatın merkezi olan konutun fiili durumu önemlidir. Nüfus ve yerleşim yeri kayıtları, abonelikler, okul kayıtları ve çevredeki kullanım verileri yardımcı olabilir. Bir eş adına kayıtlı her taşınmaz sırf evlilik sürdüğü için aile konutu sayılmaz.
Tapuda şerh yoksa hak kaybolur mu?
Türk Medeni Kanunu'nun aile konutu koruması yalnız şerh verilmesiyle doğan bir hak değildir. Bununla birlikte tapu sicilindeki görünüm ve devralan üçüncü kişinin iyi niyeti uyuşmazlığın sonucunda etkili olabilir. Şerh yokluğunda davanın mutlaka kazanılacağı veya kaybedileceği şeklinde genel sonuç çıkarılamaz.
Açık rıza neyi kapsar?
Aile konutunun devri için diğer eşin açık rızası aranır. Rızanın gerçekten o işleme yönelik olup olmadığı ve nasıl ortaya konulduğu dosyadaki belgelere göre değerlendirilir. Bir işlem için verilmiş rızanın farklı bir devri otomatik olarak kapsadığı varsayılmamalıdır.
Dava kime yöneltilir?
Kayıtlı malik, devreden eş ve sonraki devirlerin varlığına göre taraf teşkili belirlenir. Tapu iptali ve tescil talebinin hangi kayıt üzerinde, kimin adına kurulacağı açık yazılmalıdır. Üçüncü kişinin sicile güvene dayalı savunması varsa ayrıca incelenir.
Geçici koruma gerekir mi?
Dava sürerken yeni bir devrin hak elde etmeyi zorlaştıracağı somut olayda düşünülüyorsa, uygun koşullarda ihtiyati tedbir talep edilebilir. Taşınmazın ada-parsel bilgileri ve güncel tapu kaydı sunulmalıdır. Tedbirin verilip verilmeyeceğini mahkeme koşullara göre belirler.
Şerh koydurmak için ne gerekir?
Aile konutu şerhi, tapu sicilinde bu niteliğin görünmesini sağlar. Başvuru sırasında taşınmazın aile konutu olarak kullanıldığını gösteren belgelerin istenmesi mümkündür. Ancak şerh, geçmişte yapılan bütün devirlerin sonucunu tek başına belirlemez. Devirden önceki kullanım ve üçüncü kişinin konumu ayrıca incelenir.
Boşanma davası sürüyorsa koruma biter mi?
Davanın açılması, aile konutuyla ilgili bütün meseleleri kendiliğinden çözmez. Evlilik birliğinin devamı, fiili kullanım, taşınmazın güncel tapu durumu ve devir tarihi birlikte değerlendirilir. Aile konutu koruması ile mal rejimi tasfiyesi farklı taleplerdir; yalnız 'boşanma açıldı' bilgisiyle tapu iptali isteminin koşulları tamamlanmış sayılmaz.
Bu konuyla ilgili Aile Konutu Nedeniyle Tapu İptali ve Tescil Dava Dilekçesi örneğini de inceleyebilirsiniz.