Haciz konulması alacaklının parasını kendiliğinden tahsil ettiği anlamına gelmez. Haczedilen malın paraya çevrilmesi için süresi içinde satış talep edilmeli ve kanunun öngördüğü satış giderleri dosyaya yatırılmalıdır. Satış isteme süresinin kaçırılması haczin akıbetini etkileyebilir. Bu nedenle haciz tarihi, satış talebi ve gider avansı dosya bazında birlikte takip edilmelidir.

Satış talebi neden gereklidir?

Haciz, mal üzerinde cebri icra tasarrufu kurar; fakat alacağın ödenebilmesi için malın satışla paraya çevrilmesi gerekir. İcra dairesi her hacizli malı kendiliğinden satmaz. Kanunda yetki verilen alacaklı veya borçlu satış isteyebilir. Talebin dosyaya kaydedilmesi ve giderlerin tamamlanması sürenin korunması bakımından önemlidir.

Satış isteme süresi ne kadardır?

İİK m.106 uyarınca hacizli mallar bakımından güncel kanuni satış isteme süresi hacizden itibaren bir yıldır. Taşınır ve taşınmazlarda süre rejimi kanun değişiklikleriyle birlikte ele alınmalıdır. Dosyada birden fazla haciz varsa her haczin tarihi ve hangi hacze dayanılarak satış istendiği ayrı kontrol edilir.

Süre hangi tarihten başlar?

Kural olarak satış isteme süresi haczin hukuken gerçekleştiği tarihten başlar. Sicile kayıtlı mallarda haciz müzekkeresi, elektronik haciz ve fiili haciz işlemlerinin tarihleri farklı olabilir. Satış talebinden önce dosya ekranındaki haciz tarihi ile haciz tutanağı veya sicil kaydı karşılaştırılmalıdır.

Satış giderlerinin yatırılması zorunlu mudur?

Satış talebinin sonuç doğurabilmesi için Adalet Bakanlığınca belirlenen satış giderinin süresi içinde yatırılması gerekir. Gider, tebligat, kıymet takdiri, ilan ve satış işlemlerinin maliyetini karşılamaya yöneliktir. Eksik yatırılan gider için kanundaki tamamlama mekanizması ve süreler güncel tarife ile birlikte kontrol edilmelidir.

Satış istenmezse haciz ne olur?

Kanuni süre içinde satış istenmemesi veya gerekli giderin yatırılmaması halinde İİK m.110 çerçevesinde haczin kalkması sonucu gündeme gelebilir. Haczin kalkması borcun sona erdiği anlamına gelmez; alacaklı şartları varsa yeniden haciz isteyebilir. Ancak sıra, zamanaşımı ve diğer hacizler nedeniyle pratik sonuç önemli olabilir.

Borçlu da satış isteyebilir mi?

Güncel İİK düzenlemesi, borçluya da hacizli malın satışını isteme imkanı tanır. Borçlu bakımından amaç, uzun süreli haciz baskısını sona erdirmek ve malın paraya çevrilmesiyle dosya borcunun azaltılmasını sağlamak olabilir. Talep yapılırken satış giderleri ve satışa ilişkin diğer koşullar yine yerine getirilmelidir.

Kıymet takdiri satıştan önce nasıl yapılır?

Satış öncesinde hacizli malın değeri icra dairesince belirlenir veya bilirkişi incelemesi yaptırılır. Taşınmaz ve özellikli taşınırlarda bilirkişi raporu önemlidir. Kıymet takdirine karşı şikayet süresi kısa olduğundan raporun tebliği takip edilmelidir. Kesinleşen kıymet takdiri ihale şartlarını doğrudan etkiler.

Elektronik satış nasıl işler?

Cebri satışlar UYAP e-Satış sistemi üzerinden elektronik artırma yöntemiyle yürütülür. Satış ilanı, artırma başlangıç ve bitiş zamanı, teminat ve teklif şartları sistemde yayımlanır. Alacaklı, yalnız satış talebini vermekle sürecin tamamlandığını varsaymamalı; ilan ve artırma kayıtlarını da dosya üzerinden kontrol etmelidir.

Satış talebi geri alınabilir mi?

Satış isteyen taraf, dosyanın aşamasına göre talebinden vazgeçebilir; ancak yapılmış masraflar, diğer alacaklıların talepleri ve haczin devamı ayrı değerlendirilir. Birden fazla alacaklının satış istemiş olması halinde tek alacaklının vazgeçmesi satış sürecini her zaman sona erdirmez.

Birden fazla haciz varsa satış bedeli nasıl paylaşılır?

Satıştan elde edilen para, dosyadaki hacizler, rehinler, imtiyazlar ve iştirak kuralları dikkate alınarak paylaştırılır. Satışı hangi alacaklının istediği tek başına bütün bedelin ona ödeneceği anlamına gelmez. Gerektiğinde sıra cetveli düzenlenir ve alacaklılar bu cetvele karşı kanuni yollara başvurabilir.

Satış talebinin reddine karşı ne yapılabilir?

İcra müdürlüğünün süresinde veya usulüne uygun satış talebini reddetmesi, İİK m.16 kapsamında şikayet konusu olabilir. Ret gerekçesi, satış gideri, haczin devam edip etmediği ve talebin tarihi birlikte incelenmelidir. Şikayet süresi çoğu durumda öğrenmeden itibaren yedi gündür.

Dosyada hangi tarihler takip edilmelidir?

Haciz tarihi, kıymet takdiri ve tebliği, satış talebi tarihi, satış giderinin yatırıldığı tarih, ilan tarihi, artırma başlangıç ve bitiş zamanı ile varsa ihalenin feshi başvuru tarihleri dosya kronolojisinde tutulmalıdır. İcra dosyalarında hak kaybı çoğu zaman bu tarihlerden birinin atlanmasından doğar.

Satıştan önce borç ödenirse ne olur?

Borç, faiz ve dosya giderleri satıştan önce tamamen ödenirse satış ihtiyacı ortadan kalkabilir. Ödemenin icra dosyasına veya alacaklıya haricen yapılması halinde dosya hesabı, tahsil harcı ve hacizlerin kaldırılması ayrıca tamamlanmalıdır. Satış ilanı yayımlanmışsa yapılan satış masraflarının da dosya hesabına etkisi olabilir.

İlgili hukuki konular

Mevzuat ve kaynaklar

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır. Somut olayın belge, tarih ve usul koşulları ayrıca değerlendirilmelidir.

Her uyuşmazlık, somut olayın özellikleri ve mevcut deliller doğrultusunda ayrı değerlendirilir. Dosyanız bakımından uygulanabilecek hukuki yolların belirlenmesi için bizimle iletişime geçebilirsiniz.

İletişime geçin